CAATSA yaptırımları için heyetler yol haritası hazırlıyor
CAATSA yaptırımlarının kaldırılması için Türkiye ve ABD heyetleri S-400 dosyası üzerinde çalışıyor. Süreçte Kongre ve NDAA şartları belirleyici olacak.
Türkiye ile ABD arasındaki savunma ilişkilerinde uzun süredir önemli bir sorun oluşturan CAATSA yaptırımlarında yeni bir süreç başladı. ABD Başkanı Donald Trump, yaptırımların kaldırılması için Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile temas halinde olduğunu açıklarken, iki ülkenin heyetleri S-400 meselesine ilişkin görüşmelerini sürdürüyor. Trump, temmuz ayında NATO Zirvesi kapsamında Ankara’da Erdoğan’la yaptığı görüşmenin ardından Türkiye’ye yönelik CAATSA yaptırımlarının kaldırılacağını duyurmuştu. Ancak ABD mevzuatında Kongre’nin sahip olduğu rol nedeniyle bu açıklamanın ardından henüz doğrudan bir kaldırma kararı alınmadı.
Hukuki şartlar masada
Yaptırımların hâlen yürürlükte olduğunun hatırlatılması üzerine Trump, Erdoğan’la görüşmelerinin devam ettiğini belirtti. ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack ise eylül ayında S-400 konusunun çözüme kavuşturulacağını, ancak hukuki ve düzenleyici süreçlerin zaman alabileceğini ifade etti. Barrack, Ankara ve Washington’ın Kongre tarafından belirlenen koşulları karşılamak üzere çalıştığını söyledi. Sürecin yalnızca CAATSA ile sınırlı olmadığını belirten Barrack, Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasası’ndaki (NDAA) S-400 hükümlerinin de dikkate alınması gerektiğini vurguladı.
Türkiye ve ABD arasında çözüm amacıyla siyasi ve askeri düzeyde ortak bir çalışma yürütülüyor. Dışişleri Bakan Yardımcısı Levent Gümrükçü, temmuz ayında CAATSA ve F-35 sorunlarının çözümünde iki ülkenin geçmişe kıyasla daha yakın olduğunu açıklamıştı. Ortak çalışma grubunda ABD’nin hukuki gereklilikleri ile Türkiye’nin siyasi ve ekonomik beklentileri birlikte değerlendiriliyor. Ankara, CAATSA yaptırımlarının kaldırılmasını ve savunma sanayisine yönelik kısıtlamaların sona ermesini istiyor.
Gözler F-35 sürecine çevrilecek
CAATSA yaptırımlarının kaldırılması, Türkiye ile ABD arasındaki savunma işbirliğinde F-35 başta olmak üzere diğer başlıkların yeniden ele alınmasının önünü açabilir. 2020’de uygulanan yaptırımlar arasında Savunma Sanayii Başkanlığına ABD ihracat lisansı ve yetkilendirmeleri verilmesinin engellenmesi de bulunuyordu. Bu nedenle yaptırımların sona ermesi, iki ülke arasındaki savunma sanayii ilişkilerinin genişletilmesi için hukuki bir zemin oluşturabilir.
